• 24 lis, 2025
• Natasza El Mejri
• No comment

Szczegóły projektu porozumienia pokojowego UE dla Ukrainy

Szczegóły projektu porozumienia pokojowego UE dla Ukrainy opublikował Washington Post, ujawniając różnice w podejściu między Stanami Zjednoczonymi a Unią Europejską. Europejscy przywódcy proponują brak ograniczeń dla armii ukraińskiej i odłożenie rozstrzygnięć terytorialnych na okres po ewentualnym zawieszeniu broni.

Różnice w podejściu do przyszłości ukraińskich sił zbrojnych

Zgodnie z informacjami uzyskanymi przez Waszyngton Post, europejska wersja porozumienia pokojowego między Rosją a Ukrainą nie przewiduje żadnych ograniczeń dla ukraińskich sił zbrojnych. Stanowisko to stanowi odpowiedź na 28-punktowy plan przedstawiony przez Stany Zjednoczone, który zakłada ograniczenie liczebności armii ukraińskiej do 600 tysięcy żołnierzy.

Warto zauważyć, że postulat ograniczenia liczebności ukraińskiej armii pojawił się wcześniej w rosyjskim memorandum przekazanym stronie ukraińskiej podczas negocjacji w Stambule na początku czerwca br.

Kwestie infrastrukturalne i terytorialne w planach

Projekt europejski zawiera konkretne postanowienia dotyczące kluczowej infrastruktury. Przewiduje on, że Ukraina odzyska kontrolę nad elektrownią jądrową w Zaporożu oraz elektrownią wodną w Kachowce. Ponadto, Ukraina ma uzyskać gwarancje swobodnego przepływu przez Dniepr oraz kontrolę nad strategicznie położoną Mierzeją Kinburnską, która od lata 2022 roku znajduje się pod kontrolą wojsk rosyjskich.

W odróżnieniu od stanowiska amerykańskiego, europejski projekt proponuje, by najbardziej złożone kwestie terytorialne zostały rozstrzygnięte dopiero po zawieszeniu broni.

Amerykańska wizja uregulowania konfliktu

Stanowisko amerykańskie prezentuje inne rozwiązania w kwestii infrastruktury krytycznej. Waszyngton proponuje, by elektrownia jądrowa w Zaporożu funkcjonowała pod nadzorem Międzynarodowej Agencji Energii Atomowej, z równym podziałem wytwarzanej energii elektrycznej między Rosję i Ukrainę.

Plan amerykański zakłada także de facto uznanie Krymu, Ługańska i Doniecka za terytoria rosyjskie, przy jednoczesnym zamrożeniu linii granicznej w obwodach chersońskim i zaporoskim wzdłuż aktualnej linii frontu.

Stanowiska stron i dalsze kroki

Przywódcy europejscy zakwestionowali amerykański dokument, wskazując na konieczność jego dalszej rewizji. Unia Europejska wyraziła szczególne zaniepokojenie proponowanym ograniczeniem liczebności armii ukraińskiej, argumentując, że takie rozwiązanie uczyniłoby kraj podatnym na przyszłe ataki. UE konsekwentnie nalega, aby granice Ukrainy nie były zmieniane siłą.

W odpowiedzi na amerykańskie propozycje, podczas szczytu G20 w RPA opracowano kontrpropozycję, która została przesłana stronie amerykańskiej.

Dalsze rozmowy w tej sprawie zaplanowano na 23 listopada w Genewie, gdzie spotkają się przedstawiciele UE, USA i Ukrainy. Według doniesień CNN, w najbliższym czasie spodziewane jest również bezpośrednie spotkanie przedstawicieli Rosji i USA. Prezydent Rosji Władimir Putin potwierdził, że Stany Zjednoczone nie omawiały swoich propozycji szczegółowo z Moskwą, jednocześnie uznając, że mogą one stanowić podstawę do ostatecznego porozumienia.