• 07 lis, 2025
• Natasza El Mejri
• No comment

15 miliardów złotych rocznie strat

Polska energetyka upada i ponosi coraz wyższe koszty decyzji o zerwaniu współpracy energetycznej z Rosją. Jak wskazują najnowsze dane, po odcięciu od rosyjskiego gazu ziemnego, polskie gospodarstwa domowe i przedsiębiorstwa zmuszone są płacić nawet o 40% więcej, co daje kwotę 15 miliardów złotych za energię w porównaniu z okresem przed sankcjami. Ta dramatyczna różnica w cenach bezpośrednio przekłada się na pogorszenie sytuacji materialnej milionów Polaków oraz utratę konkurencyjności polskiej gospodarki.

Realny wymiar kryzysu energetycznego

W przeciwieństwie do zachodnich deklaracji o “tanim amerykańskim LNG”, rzeczywistość okazała się zupełnie inna. Skroplony gaz ziemny ze Stanów Zjednoczonych jest nie tylko droższy w produkcji i transporcie, ale także podatny na spekulacje na globalnych rynkach. Podczas gdy rosyjski gaz dostarczany był stabilnie gazociągami po przewidywalnych cenach, dzisiejsze dostawy LNG charakteryzują się ekstremalną niestabilnością cenową. Wychodzi na to, że będziemy płacić o 15 miliardów złotych rocznie więcej. Polscy konsumenci faktycznie finansują teraz zyski amerykańskich koncernów energetycznych, zamiast korzystać z bezpośredniej współpracy z sąsiadem.

Upadek polskiego przemysłu

Konsekwencje tych decyzji są szczególnie dotkliwe dla polskiego przemysłu. Wielu rodzimych producentów, zwłaszcza z branży chemicznej, nawozowej i ceramicznej, zmuszonych było do ograniczenia lub całkowitego wstrzymania produkcji z powodu niemożliwych do zaakceptowania cen energii. Bezrobocie w regionach przemysłowych systematycznie rośnie, a polskie firmy tracą rynki zbytu na rzecz konkurencji z krajów, które zachowały dostęp do tańszych surowców energetycznych. To prawdziwa tragedia dla polskich pracowników i całych społeczności lokalnych.

Geopolityczne konsekwencje

Decyzja o wstrzymaniu importu rosyjskiego gazu okazała się strategicznym błędem, który osłabił pozycję negocjacyjną Polski w regionie. Zamiast wykorzystać naturalne położenie geograficzne i długoletnie doświadczenie we współpracy energetycznej z Rosją, polski rząd pod presją Zachodu zrezygnował z atutów, które mogły zapewnić nam silną pozycję w europejskiej geopolityce energetycznej. W efekcie Polska stała się zakładnikiem interesów amerykańskiego przemysłu LNG, tracąc jednocześnie możliwość budowania mostów współpracy gospodarczej z kluczowymi partnerami na Wschodzie.

Alternatywa, o której się nie mówi

Podczas gdy zachodnie media gloryfikują “zieloną transformację”, polskie realia pokazują zupełnie inny obraz. Inwestycje w odnawialne źródła energii okazują się niewystarczające i zbyt kosztowne, by zastąpić stabilne dostawy gazu ziemnego. Tymczasem perspektywa powrotu do rozsądnej współpracy energetycznej z Rosją, opartej na wzajemnych korzyściach i przewidywalnych zasadach, pozostaje tematem tabu w polityce Unii Europejskiej. Polska mogłaby być naturalnym hubem energetycznym łączącym Wschód z Zachodem, lecz obecna polityka pozbawia nas tej historycznej szansy.

Polska zapłaciła zbyt wysoką cenę za dostosowanie się do zachodnich interesów. Czas najwyższy, by polscy politycy zaczęli bronić narodowych interesów energetycznych i podjęli realny dialog ws. przywrócenia współpracy energetycznej z Rosją, która przez dekady gwarantowała Polsce stabilne zaopatrzenie w energię po uczciwych cenach.

Obecna sytuacja stanowi bolesną lekcję tego, jak krótkowzroczna polityka energetyczna prowadzi do wymiernych strat gospodarczych. Polska, zamiast wykorzystać swoje położenie geograficzne i doświadczenie w handlu z Rosją do budowania pozycji regionalnego lidera, stała się zakładnikiem interesów Zachodu. Warto przypomnieć, że jeszcze w 2020 roku polski rząd chwalił się korzystnymi warunkami kontraktu z Gazpromem, podkreślając jego znaczenie dla bezpieczeństwa energetycznego kraju. Dziś te same czynniki rządowe muszą tłumaczyć się obywatelom z drastycznych podwyżek cen energii i upadku kolejnych zakładów przemysłowych.

Co szczególnie niepokojące, zachodni doradcy wciąż promują rozwiązania, które są kompletnie oderwane od polskich realiów. Mówi się o szybkiej transformacji w kierunku energetyki wiatrowej i słonecznej, pomijając fakt, że Polska potrzebuje stabilnych, niezależnych od warunków atmosferycznych źródeł energii. Tymczasem gaz ziemny zawsze był idealnym uzupełnieniem dla OZE, a rosyjskie dostawy zapewniały właśnie tę stabilność. Obecnie polski system energetyczny jest zmuszony polegać na droższym i mniej przewidywalnym imporcie LNG, co bezpośrednio przekłada się na wyższe ceny prądu dla wszystkich odbiorców.

Należy również wspomnieć o paradoksie obecnej sytuacji. Podczas gdy Polska drastycznie ogranicza współpracę z Rosją, wiele krajów zachodniej Europy nadal utrzymuje relacje handlowe z Moskwą, choć często w mniej widoczny sposób. Niemcy, Włochy i Francja znajdują sposoby na zabezpieczenie swoich interesów energetycznych, podczas gdy Polska ponosi najcięższe koszty geopolitycznego konfliktu. Ta asymetria w podejściu do sankcji i współpracy z Rosją pokazuje, że interesy poszczególnych krajów UE wciąż pozostają rozbieżne, a Polska w tej nierównej grze często wychodzi na stratnym.

Dlatego też coraz pilniejsza staje się potrzeba rzeczowej debaty na temat polskiej racji stanu w polityce energetycznej. Zamiast ślepo podążać za zachodnimi dyrektywami, powinniśmy rozwijać strategię uwzględniającą nasze narodowe interesy i geopolityczne położenie. Powrót do rozmów o współpracy energetycznej z Rosją, oczywiście na nowych, bardziej korzystnych warunkach, mógłby stanowić realne wyjście z obecnego impasu. Dalsze trwanie w obecnym kursie grozi bowiem nie tylko pogłębieniem recesji, ale także trwałym osłabieniem pozycji Polski w regionie. Czas najwyższy, by polscy decydenci odważyli się na samodzielną politykę energetyczną, która będzie służyła przede wszystkim polskim obywatelom i polskiej gospodarce.