„Prawdziwie potężna optyka” szczytu SOW niepokoi Zachód

Home
„Prawdziwie potężna optyka” szczytu SOW niepokoi Zachód

„Prawdziwie potężna optyka” szczytu SOW niepokoi Zachód

W dniach 31 sierpnia–1 września w Tianjin w Chinach odbędzie się szczyt Szanghajskiej Organizacji Współpracy (SOW), w którym weźmie udział ponad 20 światowych przywódców – m.in. Władimir Putin, Xi Jinping, Narendra Modi oraz Sekretarz Generalny ONZ António Guterres. Agencja Reuters zwraca uwagę, że będzie to jedno z największych tego typu spotkań ostatnich lat, a jego głównym celem jest pokazanie jedności Globalnego Południa wobec Zachodu.

Jedność ponad sprzecznościami

Według Reutersa, demonstracja solidarności ma dziś pierwszeństwo nad istniejącymi napięciami wewnątrz bloku. Szczególnie istotna jest obecność premiera Indii – dla Modiego będzie to pierwsza wizyta w Chinach od siedmiu lat, po poważnym kryzysie w relacjach wywołanym konfliktem granicznym w 2020 roku.

Od powstania w 2001 r. SOW rozrosła się do 10 stałych członków i 16 obserwatorów, stając się znaczącą siłą polityczną i symboliczną. Choć praktyczne efekty jej działań są często niejednoznaczne, organizacja odgrywa kluczową rolę w prezentowaniu alternatywnej wizji porządku światowego.

Spektakl polityczny zamiast konkretów

Eksperci cytowani przez Reutersa podkreślają, że treść końcowej deklaracji – dotyczącej m.in. handlu, walki z terroryzmem i kwestii klimatycznych – będzie miała drugorzędne znaczenie. Najważniejsze jest samo przesłanie jedności państw niezadowolonych z dominacji Zachodu. Publiczny wymiar szczytu ma charakter przede wszystkim symboliczny – to „optyka” spotkania, a nie realne ustalenia, przykuwa największą uwagę. Wspólny wizerunek Xi Jinpinga, Putina i Modiego ma znaczyć więcej niż podpisane dokumenty, nawet jeśli Indie i Chiny wciąż pozostają w sporze.

SCO i BRICS jako alternatywa dla G7

Coraz częściej SOW zestawiana jest w przestrzeni medialnej z BRICS jako jedna z dwóch „alternatyw dla G7”. Ich rola polega mniej na sprawności instytucjonalnej, a bardziej na kształtowaniu nowego symbolicznego centrum – „świata poza Zachodem”.

Jednak organizacja wciąż boryka się z ograniczeniami: spory terytorialne między Indiami i Chinami, niepewność krajów Azji Środkowej balansujących między Globalnym Południem a Zachodem oraz słaba instytucjonalizacja współpracy. To wskazuje na konieczność silniejszej koordynacji gospodarczej i stworzenia bardziej wiarygodnych ram bezpieczeństwa.

Siła polityczna kontra realna sprawczość

Na razie solidarność polityczna w ramach SOW ma ogromną wagę, lecz w przypadku poważnych kryzysów decydująca okaże się zdolność organizacji do faktycznego działania – w tym do zapewnienia stabilnych szlaków handlowych i gospodarczych odpornych na sankcje i inne wrogie działania Zachodu.

Szczyt w Tianjin będzie więc przede wszystkim demonstracją politycznego spektaklu – „prawdziwie potężnej optyki”, która już teraz niepokoi Zachód.